Bilindiği üzere kedi, köpek ve gelincik sahiplerine, besledikleri hayvanlar için pasaport ve mikroçip takma zorunluluğu getirildi. Tarım ve Orman Bakanlığı ile Türk Veteriner Hekimleri Birliği arasında imzalanan protokolle yürürlüğe giren evcil hayvanlara mikroçip zorunluluğu ile ilgi hayvan sahiplerini neler bekliyor? Hep beraber görelim!

Mikroçip nedir?

Mikroçip, köpek, kedi ve gelincik gibi evcil hayvanların hareketlerinin takibi ve kuduz hastalığı başta olmak üzere çeşitli hayvan hastalıkları ile daha etkin mücadele edilebilmesi için faaliyete geçirilen bir sistemdir. Uygulama, bakanlıktan üretim izni almış ev ve süs hayvanları üretim merkezlerindeki kedi, köpek ve gelincikler için de geçerlidir. Mikroçipin hayvanlara herhangi bir zarara neden olması söz konusu değildir.

Kalıcı yani ömürlük bir elektronik tanımlama yöntemi ve aktarıcısı olan mikroçip, yaklaşık bir pirinç tanesi büyüklüğündedir. Hayvanların boynunun arkasındaki omuz bıçaklarının yani kürek kemiklerinin arasına, gevşek deri altına enjekte edilmek suretiyle kullanılır.

Her mikroçip, benzersiz bir kimlik numarası taşımak zorundadır. Bu kimlik numarası, hayvan takibi ve kontrolü için gereklidir. Mikroçip numarası, hayvan ve sahibi hakkındaki ayrıntılarla birlikte bir mikroçip veri tabanı kaydına kaydedilir. Bu sayede takip ve kontrol işlemleri kolayca gerçekleştirilir.

Mikroçip ile kedi, köpek ve gelincik gibi evcil hayvanların, bizim TC Kimlik numaramıza benzer bir numaraya yani kimliğe sahip olması hedefleniyor. Kedi, köpek ve gelinciklerin kimliklendirilmesini sağlayan bu minik mikroçipler ile hayvanların bilinçsiz bir şekilde sokağa bırakılmasının ve ticari amaçla kullanılmasının yani satılmasının önüne geçmek amaçlanıyor.

Kedi, köpek ve gelinciklerin derialtına enjekte edilen mikroçipler, el terminali aracılığıyla okunup hayvanın bilgilerine ulaşıldıktan sonra, ilk olarak kentlerdeki yerel yönetimlere mikroçipin kodu bildiriliyor. Bu kanuni anlamda kişinin köpek veya kedi sahibi olduğu anlamına geliyor. Mikroçip kodu sayesinde kedi ve köpek gibi evcil hayvanların bilgilerine Türkiye’deki tüm veteriner klinikler tarafından erişilebiliyor.

Mikroçip özellikleri nelerdir? Ne işe yarar?

Pirinç tanesi büyüklüğünde bir aparat olarak hayvanların boynunun arkasındaki gevşek deri altına implante edilen mikroçiplerin her biri farklı ve benzersiz numaralara sahiptir. Bu kodlar her hayvan için farklılık gösterip, hayvanlara ait olan hastalık ve aşı bilgisi gibi donelerle birlikte sahiplerinin adres, iletişim ve kimlik bilgilerini içerir. Mikroçip, evcil hayvanınızın cildine, yani deri altına yerleştirildiği için ömür boyu kalıcıdır.

Bir radyo frekansı tanılama aktarıcısı olan mikroçiplerin, pilleri veya hareketli parçaları bulunmamaktadır. Dolayısıyla pilin bitmesi ya da parça değişimi gibi bir durum söz konusu olmamaktadır. Böylece evcil hayvanınızın rutin olarak enjekte işlemine maruz kalmasının önüne geçilmiş olur. Bir kere takıldığında, evcil hayvanınızın ömrü boyunca derisinin altında kalacaktır.

Hayvanların rengi, ırkı, cinsiyeti ve yaşı başta olmak üzere pek çok veriyi ve hayvan sahibi hakkındaki tüm bilgileri içeren mikroçip, tüm ülkedeki veteriner kliniklerin erişebildiği bir veri tabanına kaydedilir. Bu aşamada hayvan sahibi verilen bilgilerin doğruluğundan ve her birinin kaydedildiğinden emin olmalıdır. Hayvanların kaybolması veya terk edilmesi gibi istenmeyen durumlarda; veterinerler, hayvan barınakları ve yerel belediyeler, evcil hayvanlarda bulunan mikroçip ile kod taraması yapabilir.

Tarama ardından bulunan veri tabanındaki bilgiler neticesinde sizinle iletişime geçilir. Her yıl çok sayıda köpek ve kedi, para karşılığında satın alınmış olsa bile sahipleri tarafından maalesef terk ediliyor. Bununla birlikte yıl içerisinde pek çok hayvan kayboluyor. Mikroçip ile evcil hayvanların kimlik bilgileri elektronik ortamda kayıt altına alındığı için terk edilen veya kaybolan evcil hayvanların sahipleri kısa sürede bulunabiliyor.

Mikroçip uygulamasının avantajları bununla da bitmiyor. Son yıllarda TBMM’nin gündeminde olan “Hayvan Hakları Yasası”nın uygulanmasına temel teşkil edecek olan mikroçip uygulaması ile sokağa terk edilen, kaybolan ve başına bir iş getirilen hayvanların bilgilerine kolayca erişilebilecek. Mikroçip ile Kuduz aşısı başta olmak üzere hayvanın geçmişine ait tüm aşı ve hastalıkları kayıt altına alınacak.

Sahipsiz hayvanların, hayvan barınakları tarafından sahiplendirilmesi durumunda, hayvanın sağlık karnesi ile sahiplendirilmiş olduğu tarihten itibaren en geç 60 gün içinde il veya ilçe müdürlüklerine başvurulacak.

Köpeklerde mikroçip

Mikroçip için verilen süre ne zaman bitiyor? Ne zamana kadar yaptırmalı?

Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmeliğe göre, köpek sahiplerinin 1 Ocak 2021; kedi ve gelincik sahiplerinin ise 1 Ocak 2022 yılından itibaren en geç 1 yıl içinde kimliklendirme, yani mikroçip işlemini yaptırarak bakanlığa bildirmeleri gerekiyor.

Mikroçip kendimiz takabilir miyiz?

Hayır. Mikroçipin derialtına enjekte işlemi, yalnızca, bakanlık bünyesinde çalışan veteriner hekimler veya onların gözetiminde veteriner sağlık teknikeri/teknisyenleri ile imzalanan protokol kapsamında serbest veteriner hekimler tarafından yapılabilmektedir.

Mikroçip zorunlu mu?

Evet. Köpek sahiplerinin 1 Ocak 2021; kedi ve gelincik sahiplerinin ise 1 Ocak 2022 yılından itibaren en geç 1 yıl içinde mikroçip taktırma işlemini tamamlaması gerekiyor.

Mikroçip uygulaması kaç yaşında yapılmalıdır?

Yeni doğan evcil hayvan sahibi, mikroçip işlemi için doğum tarihinden itibaren en geç 3 ay içinde, Bakanlığın il veya ilçe müdürlüğüne başvurmak zorunda tutulacak. Dolayısıyla yaş sınırlaması bulunmamakla birlikte; henüz yeni doğmuş yavru evcil hayvanınıza ilk üç ay içerisinde, yani kediniz en fazla üç aylıkken mikroçip taktırmanız gerekecek.

Yaptırırken kedi & köpeğin canı yanar mı? Hayvanlara zarar verir mi?

Öncelikle mikroçipin evcil hayvanınıza hiçbir zararının olmadığını bilmelisiniz. Tamamen aşı gibi yaklaşık iki üç saniye süren bu işlem, pirinç tanesi kadar olan mikroçipi, kalın bir iğne yardımıyla iki kürek kemiği arasına, yani sırtına bırakılmasıyla gerçekleştiriliyor. Bazı ülkelerde sol omzunun üzerine uygulansa da ekseriyetle iki kürek kemiği arasına enjekte ediliyor. Vücutla tamamen arkadaş olan mikroçip, hayvanlarda hiçbir şekilde tümör veya herhangi bir kist oluşturmuyor.

Bir aşı işlemi kadar basit ve hızlı olan mikroçip enjekte uygulaması mutlaka bir veteriner hekim tarafından gerçekleştirilmelidir. Güvenli ve basit bir işlem olan mikroçip, çok az seviyede rahatsızlık ve ağrıya neden olur. Mikroçip enjekte edilirken bazı kedi yavruları çekinip kaçmaya çalışabileceği gibi köpekler havlamaya başlayabilir.

Ancak bu ağrı minimum seviyede olup, kısa sürede bitmektedir. Ve hatta hayvanların birçoğu bu ağrıyı çok çabuk bir şekilde unutur. Mikroçip, kaybolan evcil hayvanları sahiplerini tekrar evcil hayvanıyla yeniden buluşturmak adına fazlasıyla önemlidir ve her sahip, evcil hayvanına bu işlemi yaptırmalıdır.

Takılırken hayvanlar bayıltılıyor mu?

Hayır. Mikroçip enjekte işlemi, normal bir aşı işleminden farksız olduğu için hayvanların bayıltılması gibi bir durum söz konusu değildir. Pirinç tanesi kadar olan mikroçip iki üç saniye içerisinde kalın bir iğne yardımıyla hayvanın sırtına, iki kürek kemiği arasına, gevşek deri altına enjekte edilir. Enjekte işlemi, evcil hayvanınızda fazla bir ağrı ve sızıya neden olmaz. Dolayısıyla oldukça basit bir işlemdir.

Mikroçiple seyahat

Seyahat ederken mikroçip soruyorlar mı?

Kedi, köpek ve gelincik gibi evcil hayvanların uluslararası yolculuk yapabilmesi için mikroçip mecburiyeti bulunmaktadır. Mikroçipi olmayan evcil hayvanların uluslararası yolculuk yapabilmeleri mümkün değildir. Dolayısıyla yurt dışına evcil hayvanlarıyla seyahat edecekler için mikroçip zorunlu! Mikroçip uygulamasının faaliyete geçmesiyle aynı durumun yurt içi ulaşımında da geçerli olması bekleniyor.

Evcil hayvanımın nerde olduğunu görebiliyor muyum?

Mikroçip bir izleme cihazı değildir. Dolayısıyla evcil hayvanınızın bulunduğu noktayı mikroçip ile takip etmeniz mümkün değildir. Ancak buna ek olarak mikroçip, kaybolan evcil hayvanınız birileri tarafından bulunduğunda bir barınağa veya veteriner kliniğine getirildiği takdirde, sizinle iletişime geçilmesini mümkün kılar. Aksi takdirde hayvan sahibine ulaşabilmek pek mümkün değildir.

Bazı kişiler, evcil hayvanlarının kaybolma ihtimaline karşı onları her an takip edebilmek adına GPS cihazı taktırmayı tercih etmektedir. Bu da herhangi bir sorun teşkil etmemekle birlikte GPS cihazları ve mikroçipler birbirlerinin yerine geçebilen şeyler değildir. Farklı işlevlere sahip olan bu iki çip aslında birbirini tamamlar niteliktedir. Zira her ikisi de kayıp dostunuzu bulmak için farklı şekillerde size yardım edecektir.

Yaptırmazsam cezası var mı?

Evet. Mikroçip uygulamasının, evcil hayvan sahibi tarafından, belirlenen tarihler içerisinde yaptırılmaması halinde belirli bir yaptırım uygulanıyor. Söz konusu tarihlerde, evcil hayvanına mikroçip taktırmayan kişilere, 10 bin TL’nin üzerinde bir para cezası veriliyor.

Mikroçip taktırma fiyatı ne kadar?

Mikroçip zorunluluğu getirilmeden önce ortalama 225 TL gibi bir ücretle taktırılan mikroçipler, uygulamaya getirilen zorunluluk sonrası şuan 75 TL’ye taktırılabiliyor. Mikroçip taktırma fiyatı kesin olmamakla birlikte; zaman içerisinde değişimlere tabi tutulabilir.

Mikroçip en ucuz nerede taktırabilirim?

Mikroçip taktırma işlemini ucuza mal etmek gibi bir durum söz konusu değildir. Zira mikroçip taktırma fiyatı tüm veteriner kliniklerde aynıdır.