Dayanıklı hayvanlar olarak bilinen kediler, doğaları gereği avcı oldukları için oldukça hareketlidirler. Hem hareketli hem de güçlü olan bu hayvanların en hassas yerleri ise mideleri ve gözleridir. Bu nedenden dolayı yedikleri mama ve gıdaların özenli bir şekilde seçilmesi gerekmektedir. Bunun yanı sıra kedilerin göz sağlığına da fazlasıyla dikkat edilmelidir. Çünkü bazı faktörlerden dolayı kedilerde göz iltihabı yaşanabilir ve göz kapaklarında akıntı ya da benzeri durumlar ortaya çıkabilir.

Aynı zamanda gözlerindeki ufak bir kızarıklık ya da kısılma bile büyük bir hastalığa neden olabilir. Kedilerde göz iltihabı belirtileri birkaç gün içerisinde geçmiyorsa, kedilerin göz hastalığına yakalanmış olma ihtimali çok yüksektir. Bu nedenle hastalığı erken teşhis etmek ve belirtilerin süresini takip etmek oldukça önemlidir.

Kedilerde üst göz kapağı, alt göz kapağı ve ince bir zar şeklinde olan üçüncü göz kapağı bulunuyor. İnce bir zar şeklinde olan bu üçüncü kapak, gözün genel yapısını koruyor. Yavru kedilerin gözleri ise doğuma kadar kapalı olur ve yaklaşık 10 – 15 gün sonrasında göz kapakları açılır. Gözlerin korunması için göz etrafında yer alan gözyaşı bezinden sıvı salgılanır ve böylece sürekli nemli tutulur. Bu sıvının aşırı salgılanması ise bazı sağlık sorunlarına neden olabilir.

Kedilerde Göz İltihabı Belirtileri

Kızarık gözlü kedi

  • Sürekli olarak veya aralıklı bir şekilde gözleri kısmak ya da gözleri kapalı tutmak
  • Bir gözün diğerinden daha küçük hale gelmesi
  • Akıntı (açık ve yeşil – sarı)
  • Gözlerin önünde perde benzeri bir tabaka oluşması
  • Göz renginin bulanıklaşması
  • Gözlerin iltihaplanması ve çapaklanması
  • Gözde ya da gözün hemen altında kızarıklık
  • Göz kapaklarında doku oluşumu veya renk değişimi
  • Aşırı göz sulanması (fazla gözyaşı)
  • Üçüncü göz kapağının görünebilir hale gelmesi (şişmiş veya kırmızı üçüncü göz kapağı)
  • Görüşün kaybolması ya da kötüleşmesi

Yukarıda saydıklarımız ve benzeri belirtileri kedinizde fark ettiyseniz ve birkaç gün içerisinde geçmediğini gözlemlediyseniz, kesinlikle veterinere gitmelisiniz. Gitmediğiniz ve ertelediğiniz takdirde, kediniz gözlerini kaybedebilir ya da göz iltihaplanmalarına neden olan solunum yolu enfeksiyonu veya kanser gibi ciddi hastalıklara yakalanabilir.

Kedilerde Göz İltihabı Nedenleri

Kedilerde göz iltihaplarının nedenleri bulaşıcı veya bulaşıcı olmayabilir. Bulaşıcı nedenler arasında bakteriyel, viral ya da mantar enfeksiyonu gibi belirtiler yer alırken, bulaşıcı olmayan nedenler arasında ise alerjik reaksiyon, yabancı cisimlerden kaynaklanan tahriş ya da kimyasallara, toksinlere ve bazı bitkilere maruz kalma gibi belirtiler yer alıyor. Aynı zamanda kedilerde göz iltihapları, kanser, göz tümörleri ve kedi lösemi gibi ciddi hastalıkların belirtisi olarak da görülebiliyor.

Genel olarak göz hastalıkları, genç kedilerde -özellikle sokak kedilerinde- daha çok görülse de, tüm kedilerin hayatlarının bir döneminde mutlaka karşılaşacakları türden bir hastalıktır. Ayrıca uzun tüylü ırkların göz iltihaplanmalarına maruz kalması çok daha yüksektir. Bunun dışında bir evde çok kedi varsa, yine iltihaplanmalara maruz kalma şansları daha fazladır. Öte yandan kedilerde göz hastalıkları, doğuştan ya da kalıtsal olarak kabul edilmez.

Kedilerin Yakalanabileceği Göz Hastalıkları

Konjonktivit

”Pembe göz” olarak da bilinen konjonktivit, virüs ya da bakteriyel enfeksiyon kaynaklı bir üst solunum yolu hastalığının sonucu olarak ortaya çıkar. Konjonktivit, insanlarda da olduğu gibi oldukça bulaşıcı bir hastalıktır. Ancak kediler sadece birbirlerine bulaştırabilirler. Peki konjonktivitin belirtileri ve semptomları nelerdir? Hemen söyleyelim!

En belirgin semptomları arasında göz akıntısı yer alıyor. Bu akıntı berrak, gri, sarı, yeşil ve koyu kırmızı renkte görünebilir. Gözün içi kızarmış ya da kızarmış olabilir ve ya iki gözü ya da tek gözü bu durumdan etkilenebilir. Ayrıca üst solunum yolu enfeksiyonunun hapşırma ve burun akıntısı gibi belirtileri de görülebilir. Peki konjonktivit nasıl tedavi edilir?

Bu hastalık, damla veya merhem gibi topikal antibiyotikler ile tedavi edilebilir. Eğer kediniz üst solunum yolu enfeksiyonuna yakalanmışsa, veteriner hekimine giderek kedinizi tedavi ettirebilirsiniz. Ayrıca kedinizde göz hastalığına neden olan kedi herpes virüsü olduğu belirlenirse, yine veteriner hekiminiz bu virüsü kontrol altına alacak ve tekrarlanmaması için ek tedaviler belirleyecektir.

Diğer Göz Enfeksiyonları

Gözleri temizlenen kedi

Kedinizin yaşayacağı tek göz enfeksiyonu konjonktivit değildir. Diğer göz enfeksiyonları da kedilerde yaygın olarak görülür ve yine gözlere sıçrayan üst solunum yolu enfeksiyonundan kaynaklı bir durumdur. Göz enfeksiyonlarının bulaşıp bulaşmaması, enfeksiyonun altında yatan nedenlere bağlıdır ve göz enfeksiyonları bakteri, viral enfeksiyon, mantar ve parazit gibi pek çok nedenden dolayı ortaya çıkar. Peki belirtileri ve semptomları nelerdir?

Gözleri ovma ve kısma göz enfeksiyonunun en belirgin belirtilerden biridir. Diğer belirtiler arasında ise, kızarma ve şişme, göz akıntısı, hapşırma ve burun akıntısı yer alıyor. Aynı zamanda göz enfeksiyonlarının tedavisinden de bahsedecek olursak; hafif enfeksiyonlarda dinlenme, gözlerden akıntıyı temizleme, sağlıklı beslenme ve bol su içme gibi tedavi yöntemlerinin uygulandığını söylemeliyiz. Ağır enfeksiyonlarda ise, topikal merhemler ya da damlalar ve sistemik antibiyotiklerin kullanıldığını belirtmeliyiz.

İrritasyon

Kediler kaşınan ve sulu gözlere neden olan alerjileri her zaman yaşamasa da, bulundukları ortamlarda irrite edici unsurlardan dolayı aynı etkiye maruz kalabilirler. Parfüm gibi kokular, kimyasal temizliyiciler, sigara dumanı ve toz gibi kedilerin gözüne kaçan her şey, gözleri tahriş eden unsurlar arasındadır. Ayrıca irritasyon belirtileri arasında ise, kızarıklık ve akıntı, göz kısma ve ovma gibi semptomlar yer alıyor.

Kedinizde görülen semptomların irritasyondan kaynaklandığı belliyse, göz yıkama solüsyonu ile kedinizin gözlerini yıkayabilirsiniz. Öte yandan bu hastalığın belirtileri diğer ciddi rahatsızlıkların belirtileri ile çok benzer olduğu için, herhangi bir göz rahatsızlığı belirtisinde direkt olarak veterinere gitmelisiniz.

Korneal Ülserler

Ciddi bir hastalık olarak bilinen korneal ülserlerin nedenleri arasında, göz yaralanmaları, kronik göz kuruluğu ve anatomik bozukluklar yer alıyor. Ayrıca tedavi edilemeyen göz enfeksiyonlarının bir sonucu olarak da bu hastalık ortaya çıkabilir. Etkilenen göz alanının bulanık görünmesi, gözleri ovma ve kısma, göz ağrısı, kızarıklık ve akıntı ise korneal ülserlerinin belirtileri arasındadır.

Altta yatan nedenler tedavi edilirse, hafif ülserler hemen iyileşir ve kedinizin ağrıları ilaçlar, antibiyotik merhem ya da damlalar ile kolayca dindirilebilir. Ancak gözün derinine inen ülserler için ameliyat gerekli olabilir. Bunların yanı sıra ülserler doğru tedavi yöntemi ile genel olarak tedavi edilebilir. Fakat tedavi edilmediği takdirde kalıcı körlüğe ve şekil bozukluğuna neden olabilir.

Glokom

Aşırı sıvı birikmesi sonucu gözde oluşan basınçtan kaynaklı ortaya çıkan glokom, kısa süre içerisinde tedavi edilmezse kalıcı körlüğe ve şekil bozukluğuna neden olabilir. Glokomun nedenleri arasında anatomik bozukluklar, göz enfeksiyonları, iltihaplanma, göz travması ve tümörler yer alırken, belirtileri arasında ise gözleri ovma ve kısma, insanlardan uzak durma, acı ile miyavlama ya da ağlama, gözlerin bulanıklaşması, akıntı ve kızarıklık yer alıyor. Üstelik ağır vakalarda göz küresinin şişmesi de görülebiliyor.

Eğer kedinizde glokom olduğundan endişeleniyorsanız, derhal veterinere gitmelisiniz. Göz basıncını azaltmak için sıvı ne kadar erken boşaltılırsa, gözü kurtarma şansı da bir o kadar yüksektir. Hafif vakalarda sorunun altında yatan sebep tedavi edildiğinde glokom kendiliğinden çözülebilir. Ancak ağır vakalarda sıvı birikimini önlemek bir süreklilik ister. Ve en kötü vakalarda ise bazen gözü almak gerekebilir.

Katarakt

Yaşlanmanın bir sonucu olarak ortaya çıktığı bilinen katarakt, aynı zamanda şeker hastalığı ve gözün renkli iç zarının iltihaplanması sonucunda da ortaya çıkabilir. Ayrıca katarakt, elektrik çarpması ya da radyasyon veya toksik bir maddeye maruz kalınca da görülebilir. Kalsiyum eksikliğinin bir göstergesi olan katarakt, gözde bulutlu ve bulanık bir görünüm verir.

Kediniz görüş kaybı belirtileri yaşayabilir ve bu yüzden nesnelere çarpabilir ya da loş ışıkta yavaş hareket edebilir. Eğer kediniz şeker hastalığından dolayı katarakt olmuşsa, kedinizde kilo kaybı, aşırı susuzluk ve sık idrar yapma gibi belirtileri gözlemleyebilirsiniz. Öte yandan bu hastalığı tedavi etmek için ameliyat gerekebilir. Ayrıca kedinizi kapalı bir ortamda tutarak ve tehlikeli durumlardan onu koruyarak görüşünü iyi duruma getirebilirsiniz.

Göz Kapaklarında ve Gözlerde Akıntı

Kedi göz akıntısı

Kedilerde göz akıntısının yoğunluğa ve rengine bakılarak teşhis edebilebildiğini belirtmeliyiz. Eğer kedinizin gözleri sulu berrak ve renksiz bir şekilde akıyorsa alerjik irritasyon, jölemsi bir kıvamdaysa enfeksiyon ve sarımsı ise irin olabileceğini bilmelisiniz. Ayrıca göz kapaklarındaki akıntılar, yeşil iltihaplı ve şeffaf bir sıvı halinde görülebilir ve kanla karışmış bir şekilde dışarı da atılabilir.

Gözlerin sürekli olarak iltihaplanması göz yüzeyine zarar verebileceği gibi körlük gibi ciddi sonuçlara da neden olabilir. Kedilerde göz iltihabı bazı durumlarda göz kapaklarını birbirine yapıştırabilir ve göz ile kapaklar arasında bir irin birikimine neden olabilir. Gözde irin birikmesi 1 – 2 aylık kedi yavrularında daha çok görülür ve iltihaplanma nedenleri arasında göz enfeksiyonları, viral hastalıklar ve gözde yabancı cisimler gibi sebepler yer alır.

Eğer kedinizde yukarıda ve burada saydığımız belirtilerden herhangi birini görürseniz, çok geç olmadan bir an önce veterinere gitmelisiniz. Özellikle iltihaplı göz hastalığının tedavisinin oldukça kolay olduğunu ve geç kalınmış vakaların göz kayıplarına neden olduğunu hatırlatmalıyız.

Ani Başlangıçlı Körlük

Endişe verici ve kafa karıştırıcı bir hastalık olan ani başlayan körlük, kedilerin yönünü kaybetmesine, garip ve anormal davranmasına neden olabilir. Aynı zamanda ani başlayan körlüğe yakalanan kediler, nesnelere çarpabilir, etrafta amaçsızca dolaşabilir ve fazlasıyla sıkıntıya girebilirler. En zor kısmı da kedi sahipleri kedilerin bu durumunu ilk bakışta anlamayabilir ve neden garip davrandıklarını anlamlandıramayabilirler.

Kedilerde Körlük Nedenleri

  • Optik nörit: Optik sinirlerin yani görsel bilgileri beyne taşıyan sinirlerin iltihaplanması ve artık işlev görmemesi sonucunda körlüğe neden olan bir durumdur. Kedilerde çok nadir olarak görülür.
  • Hipertansiyon (Yüksek tansiyon): Ani başlangıçlı körlüğün en yaygın nedenlerinden biri olan hipertansiyon, önemli ve ciddi bir hastalıktır. Hipertansiyon, gözün arkasında kanamaya ya da damarlardan sıvı sızmasına neden olan küçük kan damarlarında hasara yol açabilir. Bu durum ise retinanın ayrılmasına neden olur ve retinanın ayrılması sonucunda körlük meydana gelir. Yüksek tansiyon, bazen kedilerin gözlerinin ön kısmında kolaylıkla fark edilecek kadar kanamaya da neden olabilir.
  • Beyin hastalıkları: Enfeksiyon, enflamatuar veya tümör gibi beyni etkileyen hastalıklar, körlüğe neden olabilir.
  • Retina dejenerasyonu: İnsanlarda da olduğu gibi kediler de retina dejenerasyonundan muzdariptirler. Bu durum azaltılmış görüşlerine uyum sağlamalarına izin veren bir yavaş süreç olmakla beraber bazı durumlarda ani de olabilir.

Kedilerde Körlük Teşhisi

Veteriner hekimi kedinizin klinik belirtilerinin nedeni olduğunu doğrulamak için bir takım işlemler yapacak ve körlüğü doğruladıktan sonra da altta yatan sebebi araştırmak için değerlendirmeler yapacaktır. İlk olarak gözü oftalmoskop yardımı ile dikkatli bir şekilde inceleyerek körlük nedenini ortaya çıkaracaktır. Ardından veteriner hekimi hipertansiyonu kontrol etmek için kan basıncını ölçecektir. Daha sonra da rutin kan ve idrar testlerini yapmak isteyecektir. Son olarak da beyin hastalığından endişe duyuluyorsa, beyin taraması yapacaktır.

Kedilerde Körlük Tedavisi

Akut başlangıç körlüğün, altta yatan sebeplere göre tedavisi değişmektedir. Ancak genel olarak kan basıncını azaltmak ve iltihabı en aza indirmek için ilaçlar kullanılır. Bazı durumlarda körlüğün altında yatan sebepler terse dönebilir ve kediler görme yetisini geri kazanabilir. Ancak bazı durumlarda da altta yatan problemler çözülse bile görme hasarı kalıcı olabilir.

Kedilerde Körlüğe Uyum Sağlama

Kedilerde körlük

Eğer görme geri dönmezse, kedilerin görme kaybına çok iyi uyum sağladıklarını söylemeden geçemeyiz. Bu açığı işitme, koku ve dokunma gibi duyularını kullanarak çok rahat bir şekilde kapatabilirler. Özellikle bıyıkları yardımı ile birçok şeyin üstesinden gelebilirler. Ancak bu demek değildir ki kör bir kedinin bakımı oldukça kolay. Tabii ki de bu bakımın belli zorlukları vardır. Ama kedinize bu konuda yardımcı olmak için elinizden geleni yapmanız gerekmektedir.

Örneğin mobilyaların konumu aynı hizada kalmalı ve mama ve su kaplarının yanı sıra kum kabının da yeri aynı yerde olmalıdır. Bunların dışında özellikle evde çocuklarınız varsa gürültü yapmamalarını söylemelisiniz. Çünkü fazla gürültü kedinizi korkutabilir. Öte yandan kedinizi dışarıya çıkarabilirsiniz ancak tek başına fazla güvenli olmadığı için birlikte çıkmanız daha yararlıdır.

Kedilerde Göz İltihabı Teşhisi

Yukarıda da bahsettiğimiz gibi veteriner hekiminiz, yabancı cisimler ve yaralanma belirtileri için ilk olarak göz muayenesi yapacaktır. Böylece gözyaşı kanallarının tıkanmadığından ve tümörün bulunup bulunmadığından emin olacaktır. Ayrıca gözyaşı üretimini ve göz basıncısını ölçmek isteyecektir. Bunların dışında kornea lekesi, konjonktival dokudan kazıma ve göz biyopsileri gibi çeşitli tanı testlerini yapacaktır. Öte yandan konjonktivit başka bir hastalıktan kaynaklı ise veteriner hekiminiz kan testi de yapacaktır.

Kedilerde Göz İltihabı Tedavisi

  • Enfeksiyon: Hem ağızdan hem de göz damlası ile uygulayarak verilen antibiyotikler, enfeksiyonları tedavi etmek için kullanılır. Herpes virüsü için ise antibiyotiklerin yanı sıra merhem olan topikal bir ilaç verilir.
  • Hastalık belirtisi: Tedavi, hangi hastalığın göz iltihabına neden olduğuna bağlı olarak değişmektedir. Altta yatan hastalığın sonucu olarak bağışıklık sisteminin zayıflaması gibi bir durum söz konusu olduğunda, veteriner hekiminiz tedavilerin yanında bağışıklık uyarıcıları da verir.
  • Alerjik reaksiyon: Alerjik bir reaksiyondan kaynaklanan iltihaplanma söz konusu olduğunda, topikal kremler ve damlalar verilir. Aynı zamanda veteriner hekiminiz ek ilaçlar da verebilir.
  • Bulaşıcı olmayan vakalar: Tanımlanabilir bir nedeni olmayan iltihaplanmalarda, iltihap önleyici ilaçların yanı sıra genel bir antibiyotik ilacı da verilir. Kapsül ya da topikal formda olabilen bu ilaçların dışında, özellikle bazı ciddi vakalarda, enjeksiyon da gerekebilir.

Kedilerde Göz İltihabı İyileşmesi

Göz damlası ve kedi

Çoğu kedi, uygun bir tedavi yöntemi ile kolay bir şekilde düzelebilir. Hatta antibiyotik tedavi süreci dolmadan bile semptomların kaybolmaya başladığını söyleyebiliriz. Ancak tedavi süresi bitmeden, nasıl olsa kedim iyileşti diyerek ilaçları vermeyi kesmemelisiniz. Reçete edilen tedavi süresi boyunca kedinize ilaçlarını vermelisiniz.

Eğer kedinize göz damlası ya da merhem vermeniz gerekiyorsa, bu işlemin biraz daha zor olduğunu bilmelisiniz. Göz damlalarını günde 6 defaya kadar kediniz üzerinde uygulayabilirsiniz. Yanınızda size yardımcı olacak biri varsa bu işlemi daha kolay bir şekilde halledebilirsiniz. Eğer bu işlemi nasıl yapacağınızdan emin değilseniz, veteriner hekiminizden nasıl uygulanacağını göstermesini isteyebilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Kedilerde göz temizliği nasıl yapılır?

Kedilerde göz iltihabını engellemek için düzenli olarak göz temizleme losyonu ile gözler temizlenmelidir. Veterinerden losyonun onayını aldıktan sonra, losyonu bir pamuğa dökerek kedinizin gözlerinin iç kısmından dışına doğru hafifçe silme işlemini yapmalısınız. Bazı durumlarda gözün iç kısmını temizlemek için antibiyotik içerikli göz damlalarının kullanılması tavsiye edilir. Ancak bu damlalar konusunda dikkatli olmanız gerekmektedir. Çünkü bazı damlalar kediniz için zararlı olabilir. Bu nedenle veteriner hekiminizin onayını almalı ve kedinizin sağlığı için veterinerinizin önerdiği damlayı kullanmalısınız.

Gözü iltihaplı olan kediye ne yapılır?

İlk yapmanız gereken şeylerden biri, vakit kaybetmeden kediyi veteriner hekimine götürmek olmalı. İltihabın nedenleri belirlendikten sonra ise, veterinerin yazdığı reçeteyi uygulamak gerekmektedir. Böylece kediniz birkaç gün içerisinde eski haline kavuşup iyileşecektir. Ancak bazen gözdeki irin sistemik ve viral bir hastalığın sonucu olduğunda daha üzücü sonuçlar görülebilir. Bu nedenle teşhisin ve tedavinin mümkün olduğunca kısa bir sürede uygulanması gerekmektedir.

Kedinin gözü neden kapanır?

Üst solunum yolu enfeksiyonları, göz iltihaplanması, bakteri ve virüslerden dolayı oluşan akıntılar göz bölgesine bulaşır ve birikme yaparak gözlerin kapanmasına neden olur. Daha çok yavru kedilerde görülen bu olay, gözlerde çapaklanmaya neden olur. Aynı zamanda yavruların annelerinden uzak kalması ve güçlü bir şekilde beslenememesi sonucunda da bu durum görülebilir.

Gözü kapanan kediye ne yapılır?

Göz solüsyonunu pamuk yardımı ile düzenli olarak uygulayarak, kedinize pansuman yapabilirsiniz. Eğer solüsyon bulamadıysanız, kaynatılmış ılık su ya da çay yardımı ile de pansuman yapabilmeniz mümkün. Bu işlemin ardından biraz beklemelisiniz. Eğer kedinizin gözleri hala açılmazsa aynı işlemi tekrarlamalısınız. Eğer iltihap çoksa, kedinizin göz kapakları birbirine sürekli yapışabilir. Çok inatçı yapışmalarda ise beklemeden direkt olarak veterinere gitmelisiniz. Ardından göz açıldıktan ve rahatsızlık teşhis edildikten sonra da göz damlaları düzenli olarak uygulanmalıdır.